●Katarakta näme?
Göz kamera ýalydyr, linza bolsa gözde kamera linzasy hökmünde hereket edýär. Ýaş wagty linza şeffaf, elastik we ulaldyp bolýar. Netijede, uzakdaky we ýakyndaky zatlary aýdyň görüp bolýar.
Ýaşyň geçmegi bilen, dürli sebäpler linzanyň geçirijiliginiň üýtgemegine we metabolik bozulmalara sebäp bolanda, linzada belok denaturasiýasy, ödem we epitelial giperplaziýa ýaly meseleler ýüze çykýar. Häzirki wagtda, öňler jele ýaly şeffaf bolan linza katarakt bilen bulanyk mat bolýar.
Göz linzasynyň açyklygynyň uly ýa-da kiçi bolmagyna, görmäge täsir edýändigine ýa-da etmeýändigine garamazdan, ony katarakt diýip atlandyryp bolýar.
● Kataraktanyň alamatlary
Kataraktanyň irki alamatlary adatça aýdyň bolmaýar, diňe gözüň görmegi ýeňil derejede bulanýar. Näsaglar ony ýalňyşlyk bilen presbiopiýa ýa-da göz ýadawlygy hökmünde kabul edip bilerler, şonuň üçin diagnozy aňsatlyk bilen goýberip bilerler. Metafazadan soň, näsagyň linzasynyň bulanyklygy we gözüň görmegi bulanyklygynyň derejesi has-da güýçlenýär we goşa strabismus, miopiýa we ýalpyldawuklyk ýaly käbir adatdan daşary duýgular bolup biler.
Kataraktanyň esasy alamatlary aşakdakylardyr:
1. Görüşiň bozulmagy
Linzanyň töweregindäki açyklyk görmäge täsir edip bilmez; ýöne merkezi bölekdäki açyklyk, hatda dürbün örän kiçi bolsa-da, görmäge çynlakaý täsir eder, bu bolsa görmegiň bulanmagyna we görmegiň funksiýasynyň peselmegine sebäp bolýar. Linza örän bulanyk bolanda, görmegiň ýagtylyk duýulmagyna ýa-da hatda körlüge çenli peselmegi mümkin.
2. Kontrast duýgurlygynyň peselmegi
Gündelik durmuşda adam gözi aýdyň serhetleri bolan obýektleri, şeýle hem bulanyk serhetleri bolan obýektleri tapawutlandyrmaly. Soňky görnüş kontrast duýgurlygy diýlip atlandyrylýar. Kataraktaly hassalar görmegiň aýdyň pese gaçmagyny duýmasalar-da, kontrast duýgurlygy ep-esli peselýär. Görüş obýektleri bulanyk we bulanyk görünýär, bu bolsa halo hadysasyna sebäp bolýar.
Adaty gözlerden görünýän surat
Ýaşuly katarakt keselinden alnan surat
3. Reňk duýgusy bilen üýtgeşme
Katarakta keselinden ejir çekýän adamyň bulutly linzasy has köp gök şöhleni özüne siňdirýär, bu bolsa gözüň reňklere duýgurlygyny peseldýär. Linzanyň ýadrosynyň reňkiniň üýtgemegi reňk görişine hem täsir edýär, gündiz reňkleriň (esasanam gök we ýaşyl) aýdyňlygyny ýitirýär. Şeýlelik bilen, katarakta keselinden ejir çekýän adamlar adaty adamlardan tapawutly surat görýärler.
Adaty gözlerden görünýän surat
Ýaşuly katarakt keselinden alnan surat
●Kataraktadan nädip goranmaly we ony nädip bejermeli?
Katarakt oftalmologiýada giňden ýaýran we ýygy-ýygydan ýüze çykýan keseldir. Kataraktanyň esasy bejergisi hirurgiki operasiýadyr.
Irki ýaşulylyk kataraktasy bolan näsaglar näsagyň görişine uly täsir etmeýär, adatça bejergi gerek däl. Olar göz lukmançylygy arkaly ösüş tizligini gözegçilikde saklap bilýärler we refraksiýa üýtgeşmeleri bolan näsaglar görişi gowulandyrmak üçin degişli äýnek dakynmaly.
Katarakta hasam erbetleşende we gözüň görmeginiň ýaramazlygy gündelik durmuşa çynlakaý täsir edende, hökman operasiýa edilmeli. Hünärmenler operasiýadan soňky görmegiň 1 aýyň içinde sagalmak döwründe durnuksyz bolýandygyny belleýärler. Umuman alanyňda, hassalar operasiýadan 3 aý soň optometriýa barlagyndan geçmeli. Zerur bolanda, has gowy görme täsirine ýetmek üçin uzak ýa-da ýakyn görmegi sazlamak üçin äýnek (miopiýa ýa-da okamak äýnegi) dakynmaly.
“Universe Lens” oftalmologik keselleriň öňüni alyp biler, has giňişleýin maglumat üçin şu ýere giriň:https://www.universeoptical.com/blue-cut/